Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Karadaş, Covid-19 sonrası geçmeyen ağrılar konusunda uyardı

Sıhhat Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Kliniği Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Ömer Karadaş, Covid-19 enfeksiyonu atlatan bazı kişilerde geçmeyen sızı şikayetleri olduğunu, bu ağrıların tedavi edilmezse kronikleşebileceğini ve zamanla daha tehlikeli boyutlara ulaşabileceğini söyledi. Prof. Dr. Karadaş, Covid-19’un ilk olarak yalnızca enfeksiyon rahatsızlığı olarak algılandığını, ama sonradan santral asap sistemini de etkilediğini gördüklerini belirterek, “Olgu sayıları arttıkça konular hakkında bilgilerimiz de artmaya başladı.

Ilk Önce biz yalnızca bir santral asap sistemi enfeksiyonunun da etkileri ve alt etkileri olabileceğini de düşünüyorduk. İlk etapta yalnızca ‘bir enfeksiyon sistem bulguları mı var’ diye düşünürken, artık santral asap sistemini etkilediğini, periferik sinir sistemi dediğimiz sinirleri de etkilediğini gördük. Bunların içerisinde bilhassa son dönemde ağrı, aslında o kadar fazla korona enfeksiyonu geçiren ve koronayı atlattıktan daha sonra da birçok insanda gördüğümüz bir koşul.

Bunların içerisinde özellikle akut dönem dediğimiz yani hastalığın kendi olduğu dönemde baş ağrılarını fazla sık gördük. Fakat bunların dışarıya yalnızca baş ağrıları değil, bilhassa adale-eklem ağrıları, göğüs ağrıları, baş boyun bölgesindeki ağrıları alan sinirlerle ilgili böylece çok ağrıyı da gördüğümüzü söyleyebilirim” ifadelerini kullandı.

“Bu ağrıların tedavisi ne dek gecikirse ileriki dönemde daha şiddetli ve kronik olarak ve tedavisi daha şiddet olarak karşımıza çıkacaktır”

Covid-19 hastalığı ile başlayan ağrıların rahatsızlık atlatıldıktan sonradan da devam etmesi durumunda bir uzmana başvurulması gerektiğinin altını çizen Prof. Dr. Karadaş, “Bunların şöyle bir sıkıntısı var. Biz erken dönemde bunların önlemini alamazsak, bu ağrıların kronikleşebilmesinden nedeniyle, önümüzdeki yıllarda bu tür sancı çeken şahısların günlük hayat aktivitelerinde manâlı kısıtlamalar olacaktır. Zaten pandemi ile birlikte sancı algısı da artıyor. Bu da şu aramak.

Kişiden kişiye ağrı algısı aktarmak ile birlikte, pandeminin getirdiği kısıtlamalar kişilerde strese niçin olmakta. Bunlar da ağrı algısının daha ivedi olmasını sağlamakta. Dolayısıyla böyle bir ortamda kişiler bu ağrıları daha ivedi algılamakta ve ağrıların tekrarıyla da kronik ağrılara dürüst bir gidiş var. Normalde biz bir doku hasarından daha sonra; bazı maddelerin salınması, bunların sızı oluşturup bu ağrıların da beyinde algılanması yer bulması sonucunda olduğunu biliyoruz.

Fakat korona ile ilişkili birçok sistemi bir arada tuttuğu için, bu ağrıların da oluştuğunu, fakat en manâlı durumun ise hatta sıkıntılı durumun, bu ağrılara müdahale etmemek olduğunu söyleyebilirim. Çünkü bu ağrıların tedavisi ne dek gecikirse ileriki dönemde daha şiddetli ve kronik olarak ve tedavisi daha kuvvet olarak karşımıza çıkacaktır” diye konuştu.

“Öncesinde sızı atakları olmayan insanlarda da korona enfeksiyonu sonrası ağrıları görüyoruz”

Ağrıların kronikleşmeden çare edilmesi gerektiğinin altını çizen Karadaş, “Kronik ağrı dediğimiz vakit bunun risk faktörleri var. Mesela Covid öncesinde ağrılarını fazla yaşayan insanlarda Covid ile birlikte bu ağrıların daha da şiddetlendiğini, daha da uzadığını görüyoruz. Ama yine de öncesinde sızı atakları olmayan insanlarda da korona enfeksiyonu sonrası ağrıları görüyoruz.

İşte buradaki mekanizma, beyinde bir duyarlılaşma, beyinin etkilenmesinden kaynaklanıyor. Gerçekte biz ağrıları kendi arasında basitçe ikiye ayırıyoruz. Bunlar nosiseptif ağrılar dediğimiz ağrı türleri ve nöropatik ağrılar dediğimiz sızı türleri. Nöropatik ağrılar genelde beyin bölgesini, yani santral sistem dediğimiz duyarlılaşmanın biraz daha ön planda olduğu, beynin etkilendiği durumlardaki ağrılar. Bu ağrıların tedavisi daha kuvvet.

Uzun süreli olarak karşımıza çıkmakta. O yüzden daha en öncelikle, erken ağrıların yani nosiseptif ağrıların çıktığı dönemde bunların yerinde tedavilerle ortadan kaldırılması, ileriki dönemde oluşabilecek uzamış ağrıların da ortadan kaldırılması anlamına gelebilir” şeklinde konuştu.

“Kolay tedavilerden kompleks tedavilere doğru bir çare skalamız var”

Tedavi yöntemlerinden de bahseden Prof. Dr. Karadaş, “Tedavilerini bakacak olduğumuz zaman basit tedavilerden karmaşık tedavilere dürüst bir çare skalamız var. Bu ne çağırmak? Kolay ağrı kesicilerden başlayarak sonra dayanıklı bir sancı varsa bu hastalara bizim bazı anti depresan türlerimiz var.

O ilaçların kullanılması, tekrar bazı antiepileptik ilaçların bu ağrılara etkili olduğunu biliyoruz. Sadece bunlar değil, başkaca asap blokajlarının da bu medikal tedavilere eklenerek, bu ağrıların kronikleşmesinin engellenebileceğini söyleyebiliriz. Fakat son dönemlerde bütün bu kombine tedavilere karşın tekrar ağrısı aralıksız insanlara bizim bu tedavi protokollerine psikolojik destek de verilmesini öneriyoruz” dedi.

Utku Şimşek – Erdinç Türkcan
 

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

bahçelievler escort İstanbul escort esenyurt escort maltepe escortlar avcılar escort beylikdüzü escort bakırköy escort halkalı escort şirinevler escort sefaköy escort maltepe escort şişli escort gaziantep escort avcılar escort bakırköy escort kadıköy escort maslak escort lara escort